Harapan terhadap usaha meredakan ketegangan antara Amerika Syarikat (AS) dan Iran kembali meningkat selepas Presiden Donald Trump menyatakan rundingan yang sedang berlangsung menunjukkan perkembangan positif. Tumpuan kini terarah kepada kemungkinan perjanjian sementara bagi membuka semula laluan perkapalan di Selat Hormuz yang menjadi nadi perdagangan tenaga dunia.
Trump Optimis Rundingan Dengan Iran
Presiden Donald Trump memaklumkan beliau telah mengadakan perbualan telefon dengan Emir Qatar, Sheikh Tamim Bin Hamad Al-Thani, bagi membincangkan usaha mengurangkan ketegangan antara Washington dan Tehran.
Trump berkata rundingan dengan Iran kini sedang “bergerak dengan sangat baik” dan memberi bayangan bahawa perkembangan penting dijangka diketahui dalam tempoh 48 jam.
Dalam temu bual bersama Fox News, beliau turut menyatakan keyakinan terhadap proses rundingan tersebut, namun memberi amaran bahawa kegagalan mencapai persetujuan boleh membawa implikasi yang tidak diingini.
Cadangan Perjanjian Hormuz Semakin Mendapat Perhatian
Menurut laporan Axios, Amerika Syarikat, Iran dan Oman dijangka mengumumkan perjanjian sementara selama 60 hari seawal Rabu bagi memastikan laluan perkapalan di Selat Hormuz kembali beroperasi dengan selamat.
Di bawah cadangan itu, kapal yang memasuki Teluk akan menggunakan laluan utara berhampiran Iran, manakala kapal keluar akan melalui perairan Oman dengan penyelarasan bersama Iran.
Sepanjang tempoh tersebut, tiada bayaran tol atau caj akan dikenakan kepada kapal yang menggunakan laluan berkenaan.
Iran dan Oman juga dijangka bekerjasama membersihkan periuk api di laluan tengah bagi membolehkan trafik dua hala kembali beroperasi.
Selat Hormuz Kekal Laluan Strategik Dunia
Selat Hormuz merupakan laluan maritim paling penting bagi penghantaran minyak mentah dan gas asli dunia, dengan sebahagian besar bekalan tenaga global melalui kawasan tersebut setiap hari.
Perjanjian sementara itu dijangka membantu memulihkan aktiviti perkapalan komersial selain mengurangkan risiko tercetus semula konflik ketenteraan di Asia Barat.
Bagaimanapun, pemerhati berpandangan perjanjian jangka pendek itu masih belum mampu menamatkan konflik secara menyeluruh mahupun menyelesaikan pertikaian berhubung program nuklear Iran.
Gencatan senjata terdahulu antara AS dan Iran juga hanya bertahan kurang daripada sebulan sebelum gagal akibat pertikaian mengenai kawalan di Selat Hormuz.
Iran Dilapor Longgarkan Pendirian
Beberapa sumber diplomatik memaklumkan Iran sedang mempertimbangkan untuk membenarkan negara-negara Eropah membantu membersihkan periuk api di Selat Hormuz.
Langkah itu dilihat berbeza daripada pendirian rasmi Tehran sebelum ini yang menegaskan hak mutlaknya mengawal laluan perairan tersebut.
Walaupun belum mengeluarkan kenyataan rasmi, beberapa rundingan tertutup dilaporkan menunjukkan Iran semakin bersedia mempertimbangkan penyelesaian diplomatik.
Jurucakap Kementerian Luar Iran, Esmail Baghaei, turut menyifatkan rundingan bersama Oman berjalan secara positif dengan fokus utama terhadap keselamatan laluan kapal keluar dan masuk.
Qatar Dan Pegawai AS Masih Berhati-Hati
Walaupun nada rundingan semakin positif, Qatar dan pegawai Amerika Syarikat menegaskan bahawa tiada sebarang persetujuan muktamad dicapai setakat ini.
Jurucakap Qatar memaklumkan draf cadangan sedang diedarkan kepada semua pihak yang terlibat, namun tiada garis masa rasmi diberikan bagi memuktamadkan perjanjian tersebut.
Setiausaha Negara AS, Marco Rubio, serta Setiausaha Perbendaharaan Scott Bessent turut menyuarakan keyakinan bahawa persetujuan berhubung kebebasan pelayaran di Selat Hormuz boleh dicapai dalam masa terdekat.
Konflik Masih Belum Berakhir
Ketegangan antara kedua-dua negara terus memuncak apabila Trump sebelum ini memberi amaran bahawa Iran sedang menerima peluang terakhir untuk mencapai persetujuan.
Iran pula kekal menegaskan bahawa negara itu mempunyai hak mengawal trafik maritim dan menghentikan kapal yang melalui Selat Hormuz tanpa kebenaran.
Republik Islam itu juga berikrar akan memberi tindak balas keras sekiranya berlaku serangan besar-besaran oleh Amerika Syarikat atau Israel.
Pada masa sama, pentadbiran Trump menolak dakwaan bahawa stok peluru berpandu Amerika semakin berkurangan dengan menegaskan negara itu masih memiliki bekalan persenjataan yang mencukupi.
Kesannya Terhadap Pasaran
Prospek perjanjian sementara di Selat Hormuz dilihat mampu meningkatkan keyakinan pelabur kerana laluan tersebut merupakan saluran utama penghantaran minyak mentah global. Jika persetujuan berjaya dimeterai, risiko gangguan bekalan tenaga dijangka berkurangan sekali gus boleh memberi tekanan kepada harga minyak mentah. Namun, kegagalan rundingan atau tercetus semula konflik berpotensi menghidupkan semula permintaan terhadap aset selamat seperti emas serta meningkatkan turun naik dalam pasaran kewangan global.
Intipati Penting
- Donald Trump menyatakan rundingan antara Amerika Syarikat dan Iran menunjukkan perkembangan yang positif.
- AS, Iran dan Oman dilapor sedang merangka perjanjian sementara selama 60 hari berkaitan laluan Selat Hormuz.
- Cadangan itu membolehkan laluan masuk dan keluar kapal diselaraskan antara Iran dan Oman tanpa sebarang bayaran tol.
- Iran dilapor mempertimbangkan untuk membenarkan negara Eropah membantu membersihkan periuk api di Selat Hormuz.
- Qatar serta pegawai Amerika Syarikat menegaskan tiada persetujuan rasmi dimuktamadkan setakat ini.
- Sebarang kejayaan rundingan dijangka memberi kesan besar terhadap pasaran tenaga dan sentimen pelabur global.
Walaupun isyarat daripada semua pihak semakin positif, rundingan berhubung Selat Hormuz masih belum mencapai kata putus. Pasaran dijangka terus memantau perkembangan dalam tempoh beberapa hari akan datang kerana sebarang kejayaan atau kegagalan rundingan berpotensi mempengaruhi harga minyak mentah, sentimen pelabur dan kestabilan geopolitik di Asia Barat.
